کمک فنر یکی از قطعات حساس و مهم در خودرو به حساب می آید که برای جلوگیری از ورود هر نوع ضربه به درون خودرو و همچنین سرنشینان طراحی شده است. این قطعه در انواع مختلفی تولید می شود که به طور عمده به چند دسته تقسیم خواهد شد که در این مقاله به بررسی هر کدام از آنها می پردازیم.

کمک فنرها که جزئی از سیستم تعلیق خودرو می باشند، نقش مهم و موثری در حفظ راحتی و همچنین آرامش سرنشینان و در کنار آن طول عمر قطعات دیگر خودرو خواهند داشت.

در صورت ایجاد نقص در این قسمت از خودرو، قطعات مختلفی از وسیله نقلیه شما به دلیل شدت و تعدد ارتعاشات وارد بر آن مخصوصا در هنگام عبور از دست اندازها و مسیرهای ناهموار آسیب خواهند دید در نتیجه به سرعت مستهلک می شوند و باید آنها را تعویض کنید، علاوه براین ضربه های وارده به بدنه خودرو از دید راننده و سرنشینان نیز می تواند آزار هنده به نظر برسد.

کمک فنرها در انواع گوناگونی تولید می شوند (Types of shick absorbers)، از قبیل گازی، روغنی، گازی-روغنی، اهرمی، تلسکوپی و … که در ادامه به بررسی مختصر تفاوت کمک فنرها می پردازیم.

انواع مختلف کمک فنرها

کمک فنرها انواع زیادی دارند که مهمترین و کاربردی ترین آنها عبارت است از :

  • کمک فنر روغنی یا هیدرولیکی
  • کمک فنر صلب و خشک یا تخته ای
  • کمک فنر پنوماتیکی یا بادی
  • کمک فنر هیدرولیکی یا روغنی

یکی از مدل های رایج در میان کمک فنرها که در انواع خودروها از آن استفاده می شود، کمک فنر روغنی یا همان معمولی می باشد. این نوع از کمک فنرها با سیلندری حاوی روغن و یک پیستون طراحی شده است و در زمان حرکت با برخورد به موانعی که در مسیر حرکت خود دارد، به کندی جا به جا خواهد شد، به همین دلیل آرام تکان می خورد و از نوسان‌های شدید جلوگیری می کند.

در این نوع از کمک فنرها با وارد شدن ارتعاش به آنها، مایع درون محفظه پایینی که همان محفظه سیال به حساب می آید، از طریق سوراخ هایی که بر روی دریچه آن تعریف می شود، به محفظه بالا وارد می شود و بعد از باز شدن مجدد فنر، دوباره به قسمت قبل برمی گردد و به این صورت، ضریب ارتعاش بوجود آمده، را به صفر نزدیک می کند.

کمک فنر روغنی

در این قطعه یک سیلندر قرار دارد که داخل آن پر از روغن می شود و همچنین یک پیستون که با بالا و پایین رفتن خودرو در چاله‌ها و… در سیلندر بالا و پایین خواهد شد. ولی سوال اینجاست که این نیرو به چه صورت از بین می رود؟

تفاوت کمک فنرها در وجود سوراخ‌های بسیار ریزی در سر پیستون می باشد که وقتی می‌خواهد در سیلندر به سمت بالا روند, روغن با فشار بالایی از این سوراخ‌ها عبور می کند و انرژی جهشی را به انرژی گرمایی مبدل می کند و به راحتی نیروی ضربه‌ای را خنثی خواهد کرد.

کاربرد کمک فنر روغنی در خودرو

در واقع کمک فنر روغنی یکی از سیستم‌های تعلیق معمول و مقرون به صرفه است که در بسیاری از خودروهای سواری و سبک مورد استفاده قرار می‌گیرد. این نوع کمک فنرها با استفاده از روغن برای جذب ارتعاشات و کاهش تکان‌های خودرو عمل می‌کنند. مکانیزم کار آن‌ها به‌طور ساده شامل حرکت پیستون در داخل محفظه پر از روغن است که با جذب انرژی ناشی از ناهمواری‌های جاده، ضربات را کاهش می‌دهد.

کمک فنرهای روغنی به دلیل طراحی ساده و هزینه پایین، برای خودروهایی که در مسیرهای شهری و جاده‌های صاف حرکت می‌کنند، گزینه‌ای مناسب محسوب می‌شوند. این سیستم‌ها به بهبود راحتی رانندگی کمک کرده و از ایجاد تکان‌های شدید جلوگیری می‌کنند و در نتیجه، سواری نرم‌تر و آرام‌تری را برای سرنشینان فراهم می‌آورند.

  • کمک فنر تخته ای و یا خشک

شاید شما کمک فنرهای کامیون‌ها را مشاهده کرده باشید که مانند کمان یا شمشیر می باشند و طول آنها زیاد است، که معمولا لایه لایه روی هم قرار دارند.

کمک فنر تخته ای

در این قطعه‌ها 2 سر آن به 2 نقطه شاسی متصل می باشد و هنگام بالا و پایین رفتن چرخ خودروها باز و بسته می‌شود که همین مقاومت در مقابل جمع شدن باعث خواهد شد تا نیروی ضربه‌ای به شاسی و همچنین بدنه به شدت کاهش پیدا کند.

کمک فنر تخته ای



کاربرد کمک فنر تخته ای در خودرو

کمک فنر  تخته ای معمولاً در خودروهای سنگین مانند کامیون‌ها و وسایل نقلیه باری به کار می‌رود. این نوع کمک فنر از مجموعه‌ای از لایه‌های فلزی به شکل شمشیری یا کمانی ساخته شده است که با مقاومت بالا در برابر فشار و ارتعاشات، وظیفه جذب شوک‌ها و ضربات را بر عهده دارد. کمک فنر تخته ای به‌ویژه در شرایطی که خودرو نیاز به حمل بارهای سنگین و حرکت در جاده‌های ناهموار دارد، عملکرد بهتری ارائه می‌دهد. این سیستم با افزایش مقاومت در برابر فشار و کاهش ضربات وارد بر شاسی، به پایداری و دوام طولانی‌مدت خودرو کمک کرده و از آسیب به بدنه و سایر اجزای خودرو جلوگیری می‌کند.
در نتیجه، کمک فنر  تخته ای حرکت نرم‌تری را برای خودروهای باری فراهم می‌آورد و از خرابی‌های احتمالی در سیستم تعلیق جلوگیری می‌کند.

  • کمک فنر پنوماتیکی و یا بادی

در این نوع فنر، یک کمپرس در خودرو جهت ارسال باد فشرده شده، قرار دارد که در این حالت وقتی پیستون در سیلندر به سمت بالا می‌رود با مقاومت شدید هوای تحت فشار روبه‌رو خواهد شد و مانع حرکت راحت و آزاد پیستون می‌گردد.

در این نوع نیز نیروی ضربه‌ای به گرمایی تبدیل می شود و می‌تواند برای سرنشینان خودرو، سفر راحتی را ایجاد کند.

کمک فنر پنوماتیکی

بهترین نوع کمک فنر کدام است و در چه نوع خودروهایی مورد استفاده قرار می گیرد؟

بهترین قطعات برای دمپینگ در خودروهای بی ام دبلیو , پورش و بنز ( در خودروهای آلمانی استفاده می‌شود ) که به صورت هوشمند از ECU استفاده می کنند و به طریقی ضربه را کنترل می کند که عبور از چاله ها حس نشود.

این قطعه بسیار پیشرفته می باشد و می‌توان گفت در حال حاظر آخرین مرحله از کمک فنر  بروز شده می باشد و تفاوت کمک فنرها ی جدید در هوشمند بودن آنهاست.

کاربرد کمک فنر پنوماتیک در خودرو

کمک فنر پنوماتیک یا بادی یکی از تکنولوژی‌های نوین سیستم تعلیق است که در آن به جای استفاده از روغن یا گاز، از هوای فشرده برای جذب ضربات و ارتعاشات جاده بهره‌برداری می‌شود. این نوع بیشتر در خودروهای سنگین، لوکس، و کاربردهای خاص مانند خودروهای آفرود و کامیون‌ها کاربرد دارند. عملکرد این کمک فنرها از طریق فشار هوای موجود در محفظه‌های مخصوص است که به کاهش لرزش‌ها و ایجاد سواری راحت‌تر کمک می‌کند. ویژگی منحصر به‌فرد این سیستم، قابلیت تنظیم سفتی و نرمی آنها است که به راننده اجازه می‌دهد تا متناسب با شرایط جاده‌ای مختلف، سواری بهینه‌ای را تجربه کند.

مقایسه کمک فنر گازی با کمک فنر روغنی (معمولی)

کمک فنرها نسبت به یکدیگر دارای شباهت هایی می باشند و همچنین تفاوت کمک فنرها  زیاد می باشند و اختلافاتی در عملکرد آنها نیز وجود دارد، پس برای انتخاب مناسب ترین نوع کمک فنر برای خودروی خود باید به مواردی از جمله نوع، وزن، اندازه، شرایط کارکرد خودرو و در کنار آن دقت به این مسئله که وسیله نقلیه شما به چه منظوری استفاده می شود و توجه به تفاوت کمک فنرها  از نظر کاربردشان اهمیت دارد. از نظر قیمت، مدل های گازی-روغنیگرانتر هستند و از نظر قیمت ، مدل گازی و در آخر روغنی قرار می گیرند. این ترتیب در مورد تفاوت کمک فنرها  از نظر کیفیت و راحتی کمک فنرها نیز صادق است و کمک فنر گازی-روغنی از این منظر نیز در جایگاه اول می باشد.

در خودروهایی که داخل ایران تولید شده اند، از کمک های روغنی استفاده می شود و بسیاری از صاحبان خودروها ، اقدام به تغییر کمک فنر های روغنی با نوع گازی می کنند.

مقایسه کمک فنر پنوماتیک با نوع روغنی یا هیدرولیکی

مسلما  در بررسی تفاوت کمک فنرها، نوع روغنی یا هیدرولیکی، از نظر هزینه، راحتی در تعمیر و همچنین تعویض این نوع کمک ها مناسبتر هستند و بهترین انتخاب در تهیه این قطعه, نوع هیدرولیکی آن خواهد بود.

اما در صورت خرابی کمک فنر پنوماتیک, مکانیک با دردسرهای زیادی روبه‌رو خواهد شد و هم این که هزینه تمام شده در این نوع کمک فنر بسیار سنگین‌تر از حالت هیدرولیکی می باشد. در مقایسه تفاوت کمک فنرها  این مورد می تواند راهنمای خوبی برای انتخاب باشد.

مقایسه انواع کمک فنرهای گازی، روغنی

در بیان کلی، اگر هندلینگ خودرو برای شما اولویت داشته باشد، نوع روغنی یا هیدرولیک به شما پیشنهاد داده می شود. اما در صورتی که به دنبال سهولت و همچنین راحتی در عبور از دست انداز های شهری و … می باشید. مدل پنوماتیکی یا همان گازی، برای خودرو شما مناسب تر می باشد.

برای نمونه، در کمک فنر خودرو هایی همانند نیسان و وانت که برای حمل بار می باشند، با در نظر گرفتن تمامی موارد بالا، معمولا انتخاب کمک هایی با فنر سفت تر و همچنین روغنی انتخاب خواهد شد، اما در خودرویی همچون سمند، ۲۰۶ و… که معمولا به عنوان سواری از آنها استفاده می شود، و وزن کمتری نیز دارند، برای تامین آسایش سرنشینان و همچنین ورود کمترین ضربه به درون ماشین، از انواع کمک فنر نرم تر و معمولا گازی استفاده می شود.

عواقب عدم استفاده از کمک فنر

برای مثال یک کالسکه ساده چوبی را در نظر داشته باشید. برای عبور از یک چاله باید حتما به شدت پایین و بالا رفته تا بتواند از آن بگذرد و این یعنی خستگی شدید سرنشین و همچنین بدتر از آن نابودی وسیله و کوتاه شدن شدید عمر آن وسیله را بدنبال دارد. بخصوص اگر با شدت بالایی به درون چاله‌ها وارد شود.

طول عمر کمک فنر

عمر این قطعه بستگی به طریقه استفاده از آن خواهد داشت. اما برای مصرف شخصی و در شهر, هر قطعه بصورت تقریبی عمر مفید متوسطی دارد که در ادامه تفاوت کمک فنرها  در این زمینه بیان می شود.

  • کمک فنر هیدرولیکی : 2 سال
  • کمک فنر خشک : 4 سال
  • کمک فنر پنوماتیکی : 6 سال

مزایا و معایب کمک فنرها

کمک فنرها از اجزای اساسی سیستم تعلیق خودرو هستند که نقش بسیار مهمی در بهبود راحتی رانندگی و افزایش ایمنی دارند. این قطعات با جذب نوسانات و ارتعاشات ناشی از ناهمواری‌های جاده، تجربه سواری نرم‌تری را برای راننده فراهم می‌کنند. در عین حال، انتخاب نوع مناسب به شرایط خاص خودرو و نوع رانندگی بستگی دارد، زیرا هر نوع کمک فنر با ویژگی‌های خاص خود مزایا و معایبی دارد.

مزایا کمک فنرها


1.افزایش پایداری و کنترل: به خودرو کمک می‌کنند تا در پیچ‌ها و هنگام رانندگی با سرعت‌های بالا، پایداری و کنترل بهتری داشته باشد. این ویژگی به‌ویژه در خودروهای اسپرت و مسابقه‌ای اهمیت دارد.
2.کاهش ارتعاشات و نوسانات: با جذب انرژی جنبشی و کاهش اثرات ناهمواری‌های جاده، کمک فنرها سواری نرم و راحتی ایجاد می‌کنند.
3.افزایش عمر سایر قطعات: با جذب فشارهای وارد بر سیستم تعلیق، کمک فنرها از آسیب‌های احتمالی به سایر قطعات خودرو جلوگیری کرده و عمر مفید آن‌ها را افزایش می‌دهند.
4.تنظیم‌پذیری: در برخی مدل‌ها، امکان تنظیم سختی و نرمی کمک فنر وجود دارد که به راننده این امکان را می‌دهد تا شرایط جاده و نیاز خود را به‌طور دقیق تنظیم کند.

معایب کمک فنرها

1.هزینه بالا: کمک فنرهای گازی و پنوماتیک به‌دلیل پیچیدگی‌های ساخت و طراحی، هزینه‌های بالاتری دارند که برای برخی از خودروهای اقتصادی ممکن است مشکل‌ساز باشد.
2.تعمیر و نگهداری پیچیده: انواع گازی یا پنوماتیک نیاز به نگهداری و تعمیرات دقیق‌تر و پیچیده‌تری دارند که می‌تواند زمان و هزینه بیشتری را به همراه داشته باشد.
3.تأثیرپذیری از دما: بعضی از آنها، به‌ویژه انواع گازی، ممکن است تحت تاثیر دماهای بالا یا پایین قرار گیرند و عملکردشان کاهش یابد.
4.محدودیت در تنظیمات: در برخی مدل‌ها، تنظیم دقیق سختی کمک فنر ممکن است محدود باشد و در مدل‌های غیرقابل تنظیم، احساس سواری مطلوب به‌طور مداوم قابل دسترس نباشد.
با توجه به این مزایا و معایب، انتخاب مناسب‌ترین نوع کمک فنر برای هر خودرو باید با توجه به نوع رانندگی، شرایط جاده‌ای و بودجه صورت گیرد.

نتیجه گیری

در انتخاب کمک فنر مناسب برای هر خودرو، باید ویژگی‌های خاص هر نوع کمک فنر و نیازهای خود را در نظر بگیرید. کمک فنرهای گازی، روغنی، پنوماتیک و تخته ای هر یک کاربرد خاص خود را دارند و بسته به نوع خودرو و شرایط جاده، عملکرد متفاوتی ارائه می‌دهند. کمک فنرهای گازی به دلیل عملکرد عالی در سرعت‌های بالا و پیچ‌ها مناسب برای خودروهای اسپرت و مسابقه‌ای هستند. از طرفی، کمک فنرهای روغنی سواری نرم‌تری فراهم می‌کنند و برای شرایط روزمره و رانندگی در مسیرهای کوتاه‌تر مناسب‌ترند. همچنین، نوع پنوماتیک با قابلیت تنظیم ارتفاع خودرو و بهبود عملکرد در جاده‌های ناهموار شناخته می‌شوند.
برای انتخاب صحیح ، عواملی مانند نوع خودرو، شرایط رانندگی و بودجه باید در نظر گرفته شود. اگر به دنبال کمک فنرهای باکیفیت و مناسب با مشاوره فنی دقیق هستید، می‌توانید به سایت عدالت فنر مراجعه کنید. این سایت انواع مختلفی از کمک فنرها را ارائه می‌دهد که متناسب با نیاز شما هستند.

برای انتخابی مطمئن و همچنین مناسب تر کمک فنر با توجه به در نظر گرفتن شرایط خودرویتان و تفاوت کمک فنرها می توانید از مشاوره رایگان تیم حرفه ای عدالت فنر استفاده کنید و پاسخ سوالات خود را از کارشناس مجموعه بصورت کامل بخواهید،  تا با کسب اطلاعات صحیح و دقیق، انتخاب بهتری در خرید کمک فنر مورد نیاز خودرو خود و درک تفاوت کمک فنرها  داشته باشید.

سوالات متداول

1.کمک فنر گازی چه ویژگی‌هایی دارد؟
این نوع به دلیل استفاده از گاز نیتروژن، عملکرد بهتری در سرعت‌های بالا و پیچ‌های تند دارد و به حفظ تعادل خودرو کمک می‌کند.
2.چرا کمک فنرهای روغنی برای رانندگی در جاده‌های معمولی مناسب‌تر هستند؟
این نوع به دلیل هزینه کمتر و نگهداری آسان‌تر، برای جاده‌های صاف و رانندگی روزمره انتخاب مناسبی هستند.
3.کمک فنرهای پنوماتیک در چه نوع خودروهایی بیشتر استفاده می‌شوند؟
این نوع بیشتر در خودروهایی به کار می‌روند که نیاز به تنظیم ارتفاع و تعادل در شرایط مختلف دارند، مانند خودروهای باری و شاسی بلند.
4.چه تفاوتی بین کمک فنر تخته ای و سایر انواع کمک فنرها وجود دارد؟
این نوع به دلیل طراحی ساده‌تر و استحکام بالا، در خودروهای سنگین و باری استفاده می‌شود و عملکرد آن در جاده‌های ناهموار مناسب است.